Giriş: Üretim, Değer ve Felsefi Bir Soru Bir Hollanda çiftliğinin sabah ışığında açan lalelerine bakarken, aklıma sessiz bir soru düşüyor: “Hollanda en çok ne üretir?” İlk bakışta bu, ekonomik ve tarımsal bir veri sorusudur. Ancak felsefi bir mercekten bakıldığında, üretim sadece fiziksel bir çıktıyı değil; etik, bilgi ve varlık sorunlarını da beraberinde getirir. İnsanlar bir ülkenin üretimini düşünürken, bu üretimin toplum, çevre ve yaşamın anlamı üzerindeki etkilerini de sorgulamak gerekir. Hollanda, tarım, çiçekçilik ve yüksek teknolojili üretimle tanınır. Laleler, peynirler, sığır ve sera sebzeleri ile dünya pazarında önemli bir yer tutar. Fakat bu basit üretim verisi, etik sorular ve ontolojik…

618 Neyi Anlatıyor? Hayatım boyunca tarih derslerinden çok fazla etkilendim. Ama bu kadar sık karşıma çıkan ve her seferinde başka bir şeyler fark ettiğim bir tarihe denk gelmemiştim. 618… Bu rakamı bir şekilde çoğu kişi duymuştur. Ama nedir bu 618? 618, öyle sıradan bir yıl değil; içinde çok fazla anlam barındıran, farklı milletlerin kaderini etkileyen bir tarih. Pek çok kez rastgele geldiği gibi, tam da hayatın en sıradan anlarında karşımıza çıkar. Ankara’daki en favori mekanım olan kıraathanede otururken bir arkadaşım bu sayıyı söyledi ve bir anda, çocukluğumdan itibaren tarihsel olaylarla ilgili okuduğum kitaplar gözlerimin önünde canlandı. O an 618’in tarihi…

Filiz Kimin Markası? İşte Bu Sorunun Cevabı Hepimizin bir şekilde hayatında yer etmiş, mutfağının vazgeçilmezi olmuş bir şey vardır. İster kahvaltıdan, ister akşam yemeğinden, ya da belki de tatlı bir ara öğünden… Bizim İzmir’de, sabahları çay demlemeden önce kahvaltı sofralarımızda bir şey eksik olmaz: Filiz. Ama bir soru var, ve bu soruyu hepimiz bir şekilde kendimize sorduk: Filiz kimin markası? Düşünsene, bir akşam arkadaşlarla muhabbet ederken, “Abi Filiz kimin markası?” diye bir soru ortaya atılınca, herkes bir anda donakalır. Kimse bu sorunun cevabını bilmez ama hepimiz Filiz’in tam da o tabakta olan o simgelerden bir şey olduğunu hissetmişizdir. Oysa bu…

Fer’i Hüküm Ne Anlama Gelir? Farklı Yaklaşımlar ve Değerlendirmeler Hayatımızda sıkça karşılaştığımız bazı kavramlar vardır; bunlar çoğu zaman derin anlamlar taşır ve farklı insanlar, farklı açılardan bu kavramları değerlendirebilir. Fer’i hüküm de bu kavramlardan bir tanesidir. Peki, fer’i hüküm ne anlama gelir? Hukukta ve felsefede farklı bakış açılarıyla ele alınan bu kavram, bazen analitik bir bakış açısıyla, bazen de insani duygularla açıklanabilir. Konuyu ele alırken içimdeki mühendis ve içimdeki insan tarafım arasında gidip geleceğim. Bazen soğukkanlı bir şekilde analize odaklanırken, bazen de duygusal bir bakış açısı ile fer’i hükmün insani yönlerini irdeleyeceğim. Fer’i Hüküm Nedir? İçimdeki mühendis devreye giriyor: Fer’i…

Facebook’tan İş İlanı Nasıl Verilir? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir İnceleme Günümüzde Facebook, iş ilanları vermek için en yaygın kullanılan sosyal medya platformlarından biri haline geldi. Küçük işletmeler, büyük şirketler, hatta bireysel girişimciler bile Facebook’un sunduğu avantajlardan faydalanarak iş gücünü arıyor. Ancak, bu kadar güçlü bir araç haline gelen Facebook’ta iş ilanı verirken, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi konuları göz ardı etmek, hem şirketler hem de topluluklar için potansiyel tehlikeler yaratabilir. İstanbul’da, sokakta, toplu taşımada ve iş yerlerinde gördüklerimden yola çıkarak, Facebook üzerinden iş ilanı verme sürecinin toplumsal etkilerini ele alacağım. Hem bu platformun gücünü…

Kaynakların Kıtlığı ve Seçimler: Bir Düşünce Deneyi Hayat bize sürekli seçimler yaptırır. Sabah kahveni mi yoksa çayını mı içeceğine karar vermek de, bütçeni eğitime mi yoksa sağlığa mı ayıracağına karar vermek de aynı yalın gerçeklikten doğar: kaynaklar sınırlıdır. Bu sınırlılık, bir insanın, bir toplumun, bir ekonomi politikacısının her gün yüzleştiği temel koşuldur. Bir ekonomi perspektifinden bakınca, seçimlerin sonuçları ve fırsat maliyetleri, karar alıcıların davranışlarını ve piyasa dinamiklerini şekillendirir. “Fütüvvet ehli” dediğimiz kişiler, tarihsel olarak sadece erdemli bireyler değil aynı zamanda dayanışma, paylaşma, dengesizlikler karşısında direnç ve etik ekonomik davranışın sembolleridir. Bu blog yazısında, fütüvvet ehlinin kim olduğunu ekonomi perspektifinden ele…

Kolye Ucu Kaç Gram? Felsefi Bir Deneme Hayatın küçük detaylarında, büyük sorular gizlidir. Sabah kalkıp kolyenizi taktığınızda, hiç düşündünüz mü: “Kolye ucu kaç gram?” Basit bir soru gibi görünse de, her nesne gibi bu sorunun içinde etik, epistemoloji ve ontoloji açısından sorgulanmayı bekleyen katmanlar vardır. İnsan olarak nesnelerle kurduğumuz ilişki, sadece ölçümlerle sınırlı değildir; değer, anlam ve bilgiye dair sorularla da örülüdür. Etik Perspektif: Nesnelerin Değerini Anlamak Etik felsefe, doğru ve yanlış arasındaki sınırları araştırırken, sıradan bir nesne bile insanın kararlarını ve değerlerini sınayabilir. Kolye ucu örneğinde, yalnızca ağırlığını bilmek yeterli midir? Burada üç temel etik soru öne çıkar: Değer…

Sinema En İyi Hangi Koltukta İzlenir? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir İnceleme İstanbul’da bir sinema salonunda, film başlamadan önce herkesin koltuğuna oturduğu o dakikaları hepimiz tanıyoruz. Hangi koltukta oturmak gerektiği, bazen filmden çok daha önemli hale gelir. Hangi koltuk en iyi izleme deneyimini sunar? Orta sıralarda mı, yoksa biraz daha arkada mı? Ya da ön sırada oturmanın avantajları neler? Sinema salonlarında geçirilen bu zamanı düşünürken, “Sinema en iyi hangi koltukta izlenir?” sorusu, sadece estetik veya konforla ilgili bir mesele değildir; bu sorunun yanıtı, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet perspektifinden de farklı şekillerde yorumlanabilir. Sinema Salonunda Koltuk…

id=”v7hsnd” Pırasalı Börek İçine Soğan Konur Mu? Farklı Yaklaşımlar Üzerine Bir Analiz Konya’da yaşıyorum ve burada pırasalı börek oldukça popüler. Özellikle kış aylarında, ocak başında bir börek kokusu yayıldığında, insanın içi ısınır. Ama bir soru var ki, yıllardır beni meşgul ediyor: Pırasalı börek içine soğan konur mu? Konu, sadece mutfakla ilgili bir mesele değil; adeta bir kültürel tartışma haline gelmiş durumda. Kimi insanlar pırasalı böreğin içinde soğanın bir zorunluluk olduğunu savunuyor, kimileri ise pırasayla soğanın asla bir araya gelmemesi gerektiğini düşünüyor. Hem mühendis hem de sosyal bilimlere ilgisi olan biri olarak, konuyu farklı açılardan ele alıp, bu soğanlı pırasalı börek…

Petrolden Elde Edilen Sıvı Yakıt Nedir? Küresel ve Yerel Açısından Derinlemesine Bir Bakış Petrolden Elde Edilen Sıvı Yakıt Nedir? Petrol, aslında dünya tarihinin en değerli, en önemli ve en çok tartışılan kaynaklarından biri. Bursa’da yaşayan bir beyaz yaka çalışanı olarak, bazen iş yerinden çıkıp bir kahve alırken, “Gerçekten her şey petrol yüzünden mi bu kadar değerli?” diye düşünüyorum. Evet, doğru: Petrolden elde edilen sıvı yakıt, dünya ekonomisinin neredeyse her köşesinde hayatımızın ayrılmaz bir parçası. Kısaca anlatmak gerekirse, petrolden elde edilen sıvı yakıt, ham petrolün rafinasyon süreciyle ayrıştırılan ve enerji üretimi için kullanılan çeşitli sıvı maddelerdir. En yaygın olarak bilinen sıvı…